Effe T Z etten

12 smalspoor01


Ik ben Zettie. Nooit zal ik me nog aan een andere schaal wagen, hoewel… In 2014 zag ik voor het eerst een treintje van het Japanse Eishendo in een modelbouwzaak in Aken. Die schaal is 1:450 en dat heet T. Het spoor is ca. 3mm. Ik zag er meteen al een smalspoortje in op schaal Z, maar vond het te duur. Bovendien zat het nogal knullig ingepakt. En ingepakt bleef het. Nergens zag ik ooit zo’n treintje rijden dus raakte het bij mij in de vergeethoek. Pas in 2018 kom ik het weer tegen op een modelbouwbeurs.

Daar wordt het gedemonstreerd door dhr. Damsteeg, ook een Zettie die nooit van schaal verandert. Ik koop een beginsetje en bouw een smalspoorlocje met drie wagens.

Grappig is dat de wieltjes ervan magnetisch zijn en er een pulsbreedte regelaar bij is zodat het allemaal heel langzaam kan rijden. In het bagagerijtuig van het treintje zit de aandrijving, een 35,5mm chassis. Overigens zijn de personen-rijtuigen zo gebouwd dat je ook daarin die motoreenheid kunt schuiven(foto boven).

 

info13

info19


Railomnibus

Nu ik de smaak te pakken heb bouw ik ook een railomnibus. Het is een zogenaamde Triebwagen.
Hij lijkt een beetje op latere Benzoltreinstellen, maar deze loopt op stoom. Zo is hij geschikt voor mijn smalspoortje op schaal Z. Ik teken er ook nog een bijwagen bij. Omdat de motorunit heel laag is, ca 5mm, blijven de interieurtjes transparant. Voor in de railbus staat een complete stoommachine met kolenbak. In een volgend stadium ga ik ze verder uitwerken, met banken en passagiers. Vervolgens neem ik mijn railomnibus ook op in het historische verhaal van Thalgau:

12 smalspoor02


T.B.B, de Thalgau Berg Bahn

Niet Kittel, maar Herbert uit Thalbrück ontwierp al rond 1878 een speciale kleine dwarse ketel. Hij kon in een rijtuig op twee draaistellen worden gebouwd. De firma Stern ontwikkelde er in 1879 dit stoomrijtuig mee. Oorspronkelijk zouden er twee worden besteld voor de lijnen Thalbrück-Oberthalgau en Thalbrück-Rosenthal. Het werd uiteindelijk maar één railomnibus met bedrijfsnr 1. Hij werd geëxploiteerd door de T.B.B, de Thalgau Berg Bahn voor rekening van de T.E.G, de Thalgau Eisenbahn Gesellschaft. Na 1945 werden de stoomvoertuigen in toenemende mate ingezet voor de toerist. Juist door zijn populariteit is het smalspoor altijd gebleven wat het was... een ouderwets bergbaantje.

Lees meer over smalspoor in:
infoblad Treinen naar Thalbrück deel 1
infoblad De paardenbaan

Koppel-T-eken

T rijdt mooi langzaam, zeker als Z-smalspoor, maar er is één nadeel: gehaspel met de koppelingen. T-spoorders zoeken naarstig naar een alternatief. Van Dhr Damsteeg ontving ik enkele 3D geprinte koppelingen op T-schaal (Jesse). Om eens te testen. Inderdaad hebben ze een aanzienlijk voordeel t.o.v. de standaard koppelingetjes. Die koppel je met een pincet, maar als je ze los wilt maken moet je er veel te hard aan sjorren of vallen ze er zelfs af! Deze 3D versie koppelt ook met een pincet, maar héél soepel en is ook weer eenvoudig te ontkoppelen. De koppelingen zitten in een verend kastje wat de montage makkelijk maakt. Je lijmt ze simpelweg onder het chassis.

Nóg mooier zou het zijn als ze ook automatisch zouden koppelen zoals de bekende van Märklin. Automatisch koppelen kan niet met een verticale beweging, omdat je anders de milligram-carriers zomaar uit de rails tilt. De koppelbeweging is bij Märklin opzettelijk in het horizontale vlak gehouden. Je zou dus simpelweg belachelijk kleine Märklin koppelingen kunnen printen, voorzien van de juiste schacht voor montage.

12 smalspoor03


Nog mooier zou het zijn als er magnetische koppelaars werden bedacht of iets dat je ook op afstand kunt ontkoppelen. Inmiddels zijn daar de eerste proeven al mee gedaan door de heer Uwe Fenk te Berlijn. Mijn Bergbaan en railbus moeten voorlopig maar als geheel hun rondjes maken.

Informatie over deze koppelingen vind je op:
Jesse's blog en website Shapeways.com

Meer over deze T-schaal vind je op:
Treinennieuws.nl en T-Gauge.nl

op-zet 17/01/2019